Nâng tầm công tác chính trị, tư tưởng của Đảng trong mỗi cán bộ, đảng viên

Trong lịch sử cách mạng Việt Nam, công tác chính trị, tư tưởng luôn được xác định là “linh hồn”, là mặt trận hàng đầu quyết định sự sống còn của Đảng và tiền đồ của dân tộc. Kế thừa tư tưởng Hồ Chí Minh và thực tiễn phong phú của công cuộc đổi mới, Nghị quyết Đại hội XIV của Đảng đặt ra những yêu cầu mới, tầm cao mới nhằm biến sức mạnh tư tưởng thành động lực vĩ đại cho công cuộc phát triển đất nước trong kỷ nguyên vươn mình của dân tộc.

Trong lịch sử cách mạng Việt Nam, công tác chính trị, tư tưởng luôn được xác định là “linh hồn”, là mặt trận hàng đầu quyết định sự sống còn của Đảng và tiền đồ của dân tộc. Kế thừa tư tưởng Hồ Chí Minh và thực tiễn phong phú của công cuộc đổi mới, Nghị quyết Đại hội XIV của Đảng đặt ra những yêu cầu mới, tầm cao mới nhằm biến sức mạnh tư tưởng thành động lực vĩ đại cho công cuộc phát triển đất nước trong kỷ nguyên vươn mình của dân tộc.

Đồng chí Trịnh Văn Quyết, Ủy viên Bộ Chính trị, Bí thư Trung ương Đảng, Trưởng Ban Tuyên giáo và Dân vận Trung ương giới thiệu chuyên đề “Những nội dung cơ bản của Quy định về công tác chính trị, tư tưởng trong Đảng”, sáng 13/4/2026. Ảnh: Phương Hoa

“Bàn chỉ nam” và chân lý về sức mạnh nội sinh của Đảng

Cách đây gần một thế kỷ, trong tác phẩm “Đường Kách mệnh”, Chủ tịch Hồ Chí Minh đã khẳng định một chân lý giản dị nhưng sâu sắc: “Đảng muốn vững thì phải có chủ nghĩa làm cốt, trong Đảng ai cũng phải hiểu, ai cũng phải theo chủ nghĩa ấy. Đảng mà không có chủ nghĩa cũng như người không có trí khôn, tàu không có bàn chỉ nam”.

Đối với Người, chủ nghĩa - hay hệ tư tưởng - không phải là những giáo điều xơ cứng, mà là trí tuệ, là ánh sáng soi đường. Một con tàu không có bàn chỉ nam sẽ mất phương hướng giữa đại dương; một chính đảng không có nền tảng tư tưởng vững chắc sẽ dễ tan rã trước những cơn sóng gió của thời đại. Việc kế thừa và phát triển sáng tạo chủ nghĩa Mác - Lênin vào thực tiễn Việt Nam chính là quá trình Đảng ta không ngừng tự làm mới mình, biến lý luận thành “trí khôn” để dẫn dắt dân tộc qua mọi thác ghềnh.

Theo Đại tướng Trịnh Văn Quyết, Ủy viên Bộ Chính trị, Bí thư Trung ương Đảng, Trưởng Ban Tuyên giáo và Dân vận Trung ương, thực tiễn lịch sử đã minh chứng: Sức mạnh của Đảng không chỉ nằm ở số lượng đảng viên hay sự chặt chẽ của tổ chức, mà trước hết và trên hết là sức mạnh của đường lối chính trị đúng đắn và sự thống nhất về tư tưởng. Khi tư tưởng thông suốt, ý chí và hành động của toàn Đảng, toàn quân, toàn dân sẽ kết thành một khối vững chắc. Ngược lại, nếu tư tưởng lung lay, mọi nguồn lực vật chất khác cũng trở nên vô nghĩa. Yêu cầu này không hề giảm đi theo thời gian, mà trái lại, trong bối cảnh toàn cầu hóa và sự bùng nổ thông tin hiện nay, nó càng trở nên cấp thiết hơn bao giờ hết.

Trải qua gần 40 năm đổi mới, nhận thức của Đảng về công tác chính trị, tư tưởng đã có những bước tiến dài, sâu sắc và toàn diện hơn. Đảng ta xác định rõ: Công tác chính trị, tư tưởng không phải là hoạt động phụ trợ, “ăn theo” các nhiệm vụ kinh tế - xã hội, mà chính là trục sống còn của Đảng cầm quyền.

Theo Nhà báo, Luật gia Đoàn Mạnh Phương, Chủ tịch Hội đồng Quản lý Viện Chính sách, Pháp luật và Quản lý (Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam), thứ nhất đó là kiên định nhưng phải sáng tạo, đây là bài học xương máu. Kiên định chủ nghĩa Mác - Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh là để giữ vững bản chất cách mạng, nhưng sáng tạo là để thích ứng với quy luật khách quan. Nếu nội bộ Đảng không vững về lý luận, nếu cán bộ đảng viên hoang mang trước những biến động của thế giới, thì tư tưởng lan tỏa ra ngoài xã hội sẽ mất đi hiệu lực, không còn sức thuyết phục quần chúng.

Thứ hai, gắn công tác tư tưởng với lợi ích thực tiễn. Tư tưởng không thể chỉ là những khẩu hiệu khô khan trên giấy. Chủ tịch Hồ Chí Minh từng dạy: “Dân chỉ biết rõ giá trị của tự do, của độc lập khi mà dân được ăn no, mặc ấm”. Công tác tư tưởng hiện đại phải trả lời được những vấn đề sát sườn của người dân, phải giải quyết được những bức xúc, tâm tư của xã hội. Chỉ khi người dân thấy được sự tương đồng giữa đường lối của Đảng với lợi ích chính đáng của mình, niềm tin chính trị mới thực sự được củng cố.

Thứ ba, điều kiện tiên quyết cho sự tồn vong. Giữ vững nền tảng tư tưởng và nâng cao chất lượng công tác chính trị không chỉ là nhiệm vụ thường xuyên, mà là “lá chắn” bảo vệ chế độ. Trong một thế giới đầy biến động, khi các thế lực thù địch không ngừng tấn công vào “pháo đài” tư tưởng, sự lơi lỏng trong mặt trận này chính là nguy cơ lớn nhất dẫn đến sự suy yếu của Đảng từ bên trong.

Gương điển hình, tiêu biểu của tỉnh Tuyên Quang chia sẻ kinh nghiệm trong học tập và làm theo làm theo tư tưởng, đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh. Ảnh: Quang Cường/TTXVN.

Những chuyển biến thực tế

Đại tướng Trịnh Văn Quyết, Ủy viên Bộ Chính trị, Bí thư Trung ương Đảng, Trưởng Ban Tuyên giáo và Dân vận Trung ương cho rằng, nhiệm kỳ Đại hội XIII của Đảng đã đánh dấu một bước ngoặt quan trọng khi công tác chính trị, tư tưởng được cụ thể hóa bằng một hệ thống quy định, nghị quyết đồng bộ và quyết liệt. Không còn dừng lại ở những định hướng chung, Đảng đã ban hành các kết luận về xây dựng, chỉnh đốn Đảng, quy định về những điều đảng viên không được làm, và đặc biệt là hệ thống “4 kiên định”: Kiên định chủ nghĩa Mác - Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh; Kiên định mục tiêu độc lập dân tộc và chủ nghĩa xã hội; Kiên định đường lối đổi mới; Kiên định các nguyên tắc xây dựng Đảng.

Chính nhờ sự chỉ đạo quyết liệt này, bản lĩnh chính trị của đội ngũ cán bộ, đảng viên đã được nâng lên một tầm cao mới. Lý luận về chủ nghĩa xã hội và con đường đi lên chủ nghĩa xã hội ở Việt Nam ngày càng rõ nét hơn thông qua các tổng kết thực tiễn sâu sắc. Công tác tư tưởng đã góp phần quan trọng trong việc tạo ra sự đồng thuận, khơi dậy niềm tự hào dân tộc và ý chí tự lực tự cường trong những thời điểm khó khăn nhất của đất nước, tiêu biểu là trong cuộc chiến chống đại dịch COVID-19.

Bên cạnh những thành tựu, chúng ta cũng thẳng thắn thừa nhận rằng mặt trận tư tưởng vẫn còn những “vùng trũng” đáng lo ngại. Một bộ phận không nhỏ cán bộ, đảng viên hiện nay đang có biểu hiện suy thoái về tư tưởng chính trị, đạo đức, lối sống. Đó là tình trạng “nhạt Đảng, khô Đoàn”, thờ ơ chính trị, thậm chí là “tự diễn biến”, “tự chuyển hóa”. Khi bản lĩnh chính trị không vững vàng, trước những cám dỗ của vật chất hoặc sức ép của dư luận trái chiều, người đảng viên dễ dàng mất đi phương hướng, trở thành rào cản cho sự phát triển.

Việc học tập, quán triệt nghị quyết ở nhiều nơi vẫn còn mang tính hình thức, “cưỡi ngựa xem hoa”. Nhiều hội nghị học tập diễn ra tẻ nhạt, thiếu sự thảo luận sâu, dẫn đến việc nghị quyết chỉ nằm trên giấy mà chưa đi vào hơi thở cuộc sống.

Đặc biệt, trong kỷ nguyên số, công tác nắm bắt, dự báo và xử lý tình hình tư tưởng trên không gian mạng còn nhiều lúng túng. Sự tấn công dồn dập của các thông tin xấu độc, tin giả (fake news) từ các thế lực thù địch đôi khi khiến chúng ta rơi vào thế bị động. Khả năng đấu tranh phản bác của một số cấp ủy, tổ chức đảng còn thiếu sắc bén, chưa bắt kịp với tốc độ và sự lắt léo của các chiêu trò truyền thông hiện đại.

Trung ương Đoàn tuyên dương các điển hình tiêu biểu trong học tập và làm theo tư tưởng, đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh năm 2026. Ảnh: Hạnh Quyên/TTXVN

Nâng tầm công tác tư tưởng trong môi trường số

Nghị quyết Đại hội XIV của Đảng đã xác định một yêu cầu mang tính chiến lược, đó là nâng tầm công tác xây dựng Đảng về chính trị, tư tưởng. Đây không chỉ là việc tiếp tục những gì đã làm, mà là một cuộc đổi mới mạnh mẽ về phương thức và tư duy.

Điều đầu tiên là làm chủ không gian mạng. Môi trường số không còn là ảo, mà là mặt trận đấu tranh tư tưởng thực thụ. Công tác chính trị, tư tưởng phải “phủ sóng” trên không gian mạng bằng những nội dung hấp dẫn, hiện đại, có sức lan tỏa cao. Phải biến mỗi smartphone của đảng viên thành một công cụ tuyên truyền, biến mỗi trang mạng xã hội của tổ chức Đảng thành một pháo đài đấu tranh sắc bén.

Thứ hai, khơi dậy khát vọng phát triển. Mục tiêu cao nhất của công tác tư tưởng giai đoạn tới không chỉ dừng lại ở việc bảo vệ nền tảng, mà phải trở thành động lực khơi dậy khát vọng phát triển đất nước phồn vinh, hạnh phúc. Tư tưởng phải biến thành sức mạnh vật chất, làm cho mỗi người dân Việt Nam, dù ở đâu, cũng cảm thấy tự hào về chế độ, tin tưởng vào tiền đồ dân tộc và sẵn sàng cống hiến vì một Việt Nam hùng cường vào năm 2045.

Thứ ba, lấy "xây" để "chống", lấy "đẹp" dẹp "xấu". Đổi mới phương thức công tác tư tưởng theo hướng chủ động, tích cực. Thay vì chỉ chạy theo giải thích, phản bác, chúng ta cần chủ động kiến tạo dòng thông tin chủ lưu, lan tỏa những tấm gương người tốt việc tốt, những mô hình phát triển kinh tế hiệu quả, những giá trị văn hóa tốt đẹp của dân tộc. Khi cái tốt chiếm lĩnh được lòng tin, cái xấu sẽ tự khắc bị đẩy lùi.

Lịch sử cách mạng đã chứng minh, khi Đảng vững về tư tưởng, Đảng sẽ đủ sức mạnh để lãnh đạo nhân dân làm nên những kỳ tích. Lời dạy của Bác Hồ về “bàn chỉ nam” cho con tàu cách mạng vẫn còn nguyên giá trị thời đại. Việc nâng cao chất lượng công tác chính trị, tư tưởng chính là chìa khóa để giữ vững sự thống nhất trong Đảng và niềm tin của nhân dân. Đó là nền tảng vững chắc nhất để Đảng ta tiếp tục cầm lái con tàu Việt Nam vươn ra biển lớn, hiện thực hóa khát vọng về một đất nước phát triển, văn minh và giàu mạnh. Công tác tư tưởng, vì thế, mãi mãi là “ngọn hải đăng” soi sáng con đường đi lên chủ nghĩa xã hội của dân tộc Việt Nam.

Theo TTXVN